با افزایش نرخ دلار، لباس بچگانه از سبد خرید خانوادهها دورتر شد
در جغرافیای اقتصادی ایران، نوسانات نرخ ارز و به ویژه دلار، نه تنها یک متغیر اقتصادی بلکه یک پدیده اجتماعی و فرهنگی است که بر تمامی ابعاد زندگی خانوارها تأثیر میگذارد. در بین محصولات مختلف موجود در بازار ایران، لباس بچگانه جایگاهی منحصربهفرد را به خود اختصاص داده است؛ اما متأسفانه شواهد و دادههای آماری سالهای 1403 و 1404 به ما نشان میدهند که جهشهای متوالی نرخ دلار و تأثیرات آن بر زنجیره تأمین، باعث شده تا این کالا به تدریج از سبد خرید خانوادههای ایرانی دورتر شود.
افزایش قیمت دلار و واکنش بازار لباس بچگانه
رابطه بین نرخ دلار و بازار پوشاک در ایران مستقیم است. شاید در نگاه اول برخی تصور کنند که پوشاک تولید داخل باید در برابر نوسانات ارز مصونیت داشته باشد، اما واقعیت این است که تولید داخلی در ایران وابستگی زیادی به واردات مواد اولیه دارد. واکنش بازار پوشاک به این نوسانات ارزی معمولاً در سه مرحله رخ میدهد.
مرحله اول توقف و احتکار است. در زمان اوج نوسان، عرضهکنندگان اصلی پارچه و مواد اولیه فروش را متوقف خواهند کر که این کار منجر به فلج شدن خطوط تولید میشود. در مرحله دوم شاهد جهش قیمتی هستیم. بعد از تثبیت نسبی نرخ، کالاها با قیمت جدید عرضه میشوند؛ به طوری که در نوروز سال گذشته شاهد افزایش قیمت 30 الی 40 درصدی لباس بچه گانه جدید شب عید بودیم. در مرحله سوم رکود تورمی اتفاق میفتد. با افزایش قیمتها، تقاضا برای پوشاک بچگانه کمتر میشود.
دلیل این موضوع نیز بسیار واضح است؛ درآمد خانوادهها متناسب با دلار رشد نکرده و به همین خاطر اقدام به خرید پوشاک نخواهند کرد. در نتیجه، شاهد بازاری خواهیم بود که در آن قیمتها بالاست، اما خبری از مشتری نیست.
فروشندگان لباس بچه گانه چه میگویند؟
برای درک بهتر این مشکل باید تریبون را به کسانی سپرد که در خط مقدم تماس با مشتریان حضور دارند. فروشندگان لباس کودک، که روزگاری با شور و شوق ویترینهای رنگارنگ خود را برای فصلهای جدید میچیدند، اکنون راوی داستانهای تلخی از کاهش قدرت خرید و تغییر رفتار مصرفکنندگان هستند. یکی از فروشندگان لباس کودک در توصیف وضعیت بازار میگوید:
«مشتری وارد مغازه میشود، لباس را میپسندد، اما وقتی قیمت را میشنود، چهرهاش درهم میرود. ما شرمنده میشویم وقتی قیمت یک ست معمولی را اعلام میکنیم، اما خودمان هم گران خریدهایم و حاشیه سودمان به حداقل رسیده است.»
لباس بچگانه چرا بیش از قبل گران شد؟
سوالی که این روزها ذهن هر پدر و مادری را درگیر کرده این است که چرا یک تکه پارچه کوچک که برای لباس نوزاد یا کودک استفاده شده، باید قیمتی معادل یا حتی بیشتر از لباس بزرگسال داشته باشد؟ برای پاسخ به این سوال باید گفت که دلیل این افزایش قیمت حاصل چند عامل در کنار یکدیگر است.
افزایش قیمت مواد اولیه و وابستگی ارزی
علاوه بر قیمت پارچه که مستقیماً تحت تأثیر قیمت دلار است، دکمهها، زیپها، کشها، چاپها و گلدوزیها که در لباس کودک نقش مهمی دارند نیز عمدتاً وارداتی هستند. هزینههای حملونقل بینالمللی و تعرفههای گمرکی نیز بر قیمت این اقلام افزوده است.
پیچیدگی خطوط تولیدی لباس بچگانه
برخلاف تصور، تولید لباس کودک فرایند پیچیدهتری نسبت به تولید لباس بزرگسال دارد. دوخت قطعات کوچک نیازمند مهارت و دقت بالاتری است. به همین دلیل، دستمزد دوخت برای لباسهای بچگانه معمولاً برابر یا حتی بیشتر از لباسهای بزرگسال خواهد بود و زمان و تمرکز بیشتری از چرخکار میگیرد. علاوه بر این، رعایت استانداردهای ایمنی مثل عدم وجود لبههای تیز، دکمههای محکم برای جلوگیری از بلعیده شدن و… ممکن است هزینههای اضافی به تولیدی لباس بچگانه تحمیل کند.
بحران انرژی و کاهش بهرهوری
یکی دیگر از عوامل که شاید کمتر مدنظر قرار گیرد، قطع مکرر برق صنایع در تابستان و محدودیت گاز در زمستان است. در چنین شرایطی، برخی از واحدهای تولیدی در شهرکهای صنعتی روزانه 4 تا 6 ساعت با قطعی برق مواجه بودهاند. به بیان ساده، قطعی برق یعنی توقف کار؛ در حالی که کارفرما موظف به پرداخت حقوق کامل کارگران است که این موضوع میتواند هزینهها و به تبع قیمتها را افزایش دهد.
افزایش هزینههای نیروی انسانی
حقوق و دستمزد نیروی انسانی در تولیدیهای لباس کودک به طور مستقیم بر قیمت تمام شده پوشاک موثر است. تولیدکنندگان برای حفظ نیروهای ماهر خود در برابر تورم، ناچار به افزایش دستمزدها هستند که این هزینه در نهایت از جیب مصرفکننده پرداخت میشود.
کاهش تقاضا و تغییر الگوی خرید خانوادهها
فشار تورمی و کاهش قدرت خرید فقط باعث کمتر شدن حجم خرید مردم نشده، بلکه بر الگوی رفتاری و فرهنگ مصرفکننده نیز موثر بوده است. در گذشته، کیفیت پارچه و برند، اولویت اول والدین بود. اما اکنون، قیمت حرف اول و آخر را میزند. بسیاری از والدین ترجیح میدهند لباسی ارزانتر بخرند که شاید عمر کوتاهتری داشته باشد، تا اینکه بودجه ماهانه خود را صرف یک لباس برند کنند.
علاوه بر این، بسیاری از پدر و مادرها در این شرایط اقدام به خرید لباس کودک با سایز بزرگتر میکنند. والدین برای مقابله با رشد سریع کودک و گرانی لباس، پوشاکی را انتخاب میکنند که یک یا دو سایز بزرگتر باشند تا کودک بتواند مدت زمان بیشتری از آن استفاده کند.
چطور لباس بچگانه را ارزان بخریم؟
موثرترین و بهترین روش برای خرید لباس بچگانه ارزان، خرید مستقیم از تولیدی لباس بچه گانه است. امروزه بسیاری از تولیدیهای معتبر در پلتفرمهای اجتماعی حضور دارند و امکان فروش تک به قیمت عمده یا با سود اندک را فراهم کردهاند. خرید آنلاین نیز میتواند به شما این امکان را بدهد که قیمتها را مقایسه کرده و در نهایت بهترین گزینه را خریداری کنید؛ قبل از خرید هر مدل لباس بچه گانه جدید، تصویر آن را در گوگل لنز (Google Lens) یا فروشگاههای مختلف جستجو نمایید. علاوه بر این، عضویت در باشگاه مشتریان سایتهای معتبر و خرید در زمانهای جشنواره مثل بلک فرایدی، شب یلدا یا پایان فصل نیز این فرصت را به شما میدهد که بتوانید پوشاک کودک ارزان اما با کیفیت را خریداری کنید.
